Thợ tiện, phay
Còn gọi là: thợ gia công cơ khí, thợ đứng máy tiện
Người gia công chi tiết kim loại trên máy tiện, máy phay theo bản vẽ.
Hồ sơ cập nhật ngày 04/10/2026.
Công việc hằng ngày
Việc chính
- Đọc bản vẽ, chọn dao
- Gá phôi, gia công
- Đo kiểm bằng thước, panme
- Chuyển dần sang máy CNC
Nhịp làm việc
- Giờ giấc
- Theo ca
- Ca đêm
- Có
- Lúc cao điểm
- Theo đơn hàng
- Làm chủ yếu ở
- Xưởng cơ khí
Nơi làm việc
- Xưởng cơ khí
- Nhà máy chế tạo
Điều kiện làm việc
- Phoi, dầu
- Máy quay nguy hiểm
Điều nên biết
Điều ít ai nói
- Thợ CNC giỏi thiếu, thu nhập tốt
- Chi tiết cho xuất khẩu đòi hỏi chính xác cao
- Đọc bản vẽ là kỹ năng then chốt
Nghề gần giống
- Kỹ thuật viên lập trình máy CNC: Lập trình cho máy tự chạy
- Thợ chế tạo khuôn mẫu: Làm khuôn
Có hợp với em không
Dấu hiệu có thể hợp
- Tỉ mỉ
- Giỏi hình học
Dấu hiệu có thể chưa hợp
- Ẩu
Đây là gợi ý để em tự quan sát mình, không phải điều kiện loại. Nhiều điều có thể rèn được.
Yêu cầu về sức khỏe, thể chất
Thị lực tốt.
Môn học và xét tuyển
| Môn THPT | Vai trò |
|---|---|
| Toán | Hỗ trợ |
| Công nghệ định hướng công nghiệp | Hỗ trợ |
Gợi ý chọn môn lớp 10: Nên chọn Công nghệ định hướng công nghiệp; nếu học nghề sau lớp 9 thì không bắt buộc.
Xem nghề khác theo môn: Toán, Công nghệ định hướng công nghiệp
Học ở đâu, theo đường nào
| Ngành đào tạo | Mã ngành | Trình độ |
|---|---|---|
| Cắt gọt kim loại | — | Trung cấp, cao đẳng |
Các con đường vào nghề
Trung cấp sau lớp 9 hoặc cao đẳng cắt gọt kim loại
- Thời gian
- 1,5–3 năm
- Chi phí
- Miễn học phí theo Nghị định 238/2025/NĐ-CP
- Đầu ra
- Thợ
Học việc tại xưởng
- Thời gian
- 1–2 năm
- Chi phí
- Theo trường, cơ sở đào tạo
- Đầu ra
- Thợ
Vừa học vừa làm: Có với tuyến trung cấp sau lớp 9.
Điều kiện đặc biệt, giấy phép, chứng chỉ
Nghề này không có điều kiện đặc biệt hay giấy phép riêng.
Thông tin pháp lý cập nhật đến ngày 04/10/2026. Luật có thể thay đổi, em cần xem lại văn bản mới nhất hoặc hỏi cơ quan có thẩm quyền trước khi quyết định.
Kiến thức và kỹ năng
Kiến thức
- Vẽ kỹ thuật
- Dung sai
- Vật liệu
Kỹ năng nghề
- Tiện, phay
- Lập trình CNC
- Đo kiểm
Kỹ năng sống
- Chịu khó
- Cẩn thận
- Giao tiếp, làm việc nhóm
Công cụ thường dùng
- Máy tiện, phay CNC
- Thước cặp, panme
Ngoại ngữ: Không bắt buộc; tiếng Anh, Hàn, Nhật mở cơ hội làm việc nước ngoài.
Cấp độ 0–5 và lộ trình
Cấp 0 · Nhận biết
Bằng chứng: Kể được máy tiện, phay làm ra gì
Thời gian thường gặp: 1 buổi
Cấp 1 · Làm quen
Bằng chứng: Đo một chi tiết bằng thước cặp
Thời gian thường gặp: 1 tháng
Cấp 2 · Nền tảng
Bằng chứng: Học nghề, làm chi tiết đơn giản
Thời gian thường gặp: 6–12 tháng
Vị trí: Học viên
Cấp 3 · Sẵn sàng đi làm
Bằng chứng: Gia công đúng dung sai theo bản vẽ
Thời gian thường gặp: 1,5–3 năm
Vị trí: Người làm chính thức
Cấp 4 · Thành thạo
Bằng chứng: Lập trình CNC, gia công chi tiết khó
Thời gian thường gặp: 3–5 năm
Vị trí: Người làm lành nghề
Cấp 5 · Dẫn dắt
Bằng chứng: Dẫn dắt nhóm hoặc làm chủ, kèm ít nhất 2 người lên cấp 3
Thời gian thường gặp: Trên 5 năm
Vị trí: Tổ trưởng gia công
Ở công cụ này, em tự ghi nhận được tới cấp 5. Các cấp cao hơn do nơi đào tạo, nơi làm việc hoặc cơ quan cấp phép xác nhận.
Lộ trình theo giai đoạn
| Giai đoạn | Việc nên làm | Cấp |
|---|---|---|
| THCS | Tìm hiểu nghề qua người thân, video, tham quan | 0–1 |
| Sau lớp 9 hoặc THPT | Học trung cấp, cao đẳng hoặc học việc | 2 |
| 1–3 năm | Đi làm chính thức, tích lũy kinh nghiệm | 3–4 |
| Sau 5 năm | Làm chủ, quản lý hoặc trưởng nhóm | 5 |
Có thể đi sâu hoặc chuyển hướng sang: CNC, Khuôn mẫu, Kiểm tra chất lượng
Nhu cầu xã hội
- Xu hướng
- Đang chuyển đổi. Máy thường dần thay bằng máy CNC; thợ biết cả hai dễ tìm việc. Nhận định của người biên soạn. (Độ tin cậy: thấp)
- Tác động của trí tuệ nhân tạo
- Đổi cách làm. Máy CNC, phần mềm lập trình tự động. Nhận định của người biên soạn.
- Mức cạnh tranh
- Thấp. Thiếu thợ giỏi.
- Nơi nhiều việc
- Khu công nghiệp
Thu nhập
Lương phụ thuộc kỹ năng, thâm niên trong nghề và vị trí làm việc.
- Lúc mới vào nghề
- Thấp hơn mặt bằng chung
- Khi đã thành thạo
- Ngang mặt bằng chung
- Phụ thuộc vào
- Tay nghề CNC
Phần này để em tham khảo bối cảnh. La Bàn không dùng nhu cầu xã hội hay thu nhập để xếp nghề nào lên trước.
Xem nguồn tham khảo
- LuatVietnam – Thông tư 26/2020/TT-BLĐTBXH danh mục ngành, nghề cấp IV trình độ trung cấp, cao đẳng · xem ngày 05/10/2026
- Trường Cao đẳng Việt Nam – Nhật Bản (ĐH Công nghiệp Hà Nội) – Ngành cao đẳng Cắt gọt kim loại · xem ngày 05/10/2026
- Trường Cao đẳng Kỹ nghệ II (TP.HCM) – Nghề Cắt gọt kim loại · xem ngày 05/10/2026
- Báo Sài Gòn Giải Phóng – TP.HCM: nhu cầu tuyển dụng cao, 21/27 nhóm ngành thiếu lao động (10/2026) · xem ngày 05/10/2026
Hồ sơ cập nhật ngày 04/10/2026.