Nhà sáng lập khởi nghiệp

Còn gọi là: founder, người khởi nghiệp, đồng sáng lập

Người tìm ra một vấn đề đáng giải quyết, rủ người cùng làm, gọi vốn và dẫn dắt công ty mới từ lúc chỉ là ý tưởng.

Hồ sơ cập nhật ngày 19/10/2026.

Công việc hằng ngày

Việc chính

  • Tìm vấn đề thật của một nhóm khách hàng và thử giải pháp nhỏ
  • Rủ đồng sáng lập, tuyển và giữ người giỏi
  • Gọi vốn, quản lý dòng tiền để công ty sống được
  • Bán hàng, nói chuyện với khách và sửa sản phẩm theo phản hồi

Nhịp làm việc

Giờ giấc
Không cố định, thường làm cả tối và cuối tuần
Ca đêm
Thỉnh thoảng
Lúc cao điểm
Lúc ra mắt sản phẩm, gọi vốn, cuối quý
Làm chủ yếu ở
Văn phòng chia sẻ, vườn ươm khởi nghiệp, gặp khách

Nơi làm việc

  • Công ty tự lập
  • Vườn ươm, trung tâm hỗ trợ khởi nghiệp

Điều kiện làm việc

  • Áp lực lớn, kết quả không chắc chắn
  • Phải làm nhiều vai cùng lúc, nhất là giai đoạn đầu

Điều nên biết

Điều ít ai nói

  • Phần lớn công ty khởi nghiệp không sống qua vài năm đầu; thất bại là chuyện thường, cần dự phòng tài chính cho bản thân
  • Người sáng lập thành công thường đã đi làm vài năm trong ngành mình muốn đổi mới
  • Gọi được vốn không phải là thành công; vốn đầu tư đi kèm cam kết và chia quyền sở hữu

Cảnh giác lừa đảo: Cẩn thận với các khóa học "làm giàu nhanh", "khởi nghiệp 0 đồng" thu phí cao, và lời mời góp vốn vào dự án hứa lợi nhuận cố định.

Nghề gần giống

  • Chủ hộ kinh doanh, chủ cửa hàng: Mô hình quen thuộc, tăng trưởng chậm và chắc hơn
  • Quản lý doanh nghiệp nhỏ: Điều hành công ty đã có sẵn
  • Quản lý sản phẩm công nghệ: Làm trong công ty có sẵn vốn và đội

Có hợp với em không

Dấu hiệu có thể hợp

  • Hay để ý điều bất tiện quanh mình và nghĩ cách sửa
  • Dám rủ người khác cùng làm một dự án
  • Chịu được thất bại, sửa rồi làm tiếp

Dấu hiệu có thể chưa hợp

  • Cần thu nhập ổn định ngay
  • Ngại nói chuyện, thuyết phục người lạ

Đây là gợi ý để em tự quan sát mình, không phải điều kiện loại. Nhiều điều có thể rèn được.

Yêu cầu về sức khỏe, thể chất

Không có yêu cầu đặc biệt.

Môn học và xét tuyển

Môn THPTVai trò
ToánHỗ trợ
Ngữ vănHỗ trợ
Tiếng AnhHỗ trợ
Giáo dục kinh tế và pháp luậtHỗ trợ

Gợi ý chọn môn lớp 10: Không có môn bắt buộc. Nên chọn Giáo dục kinh tế và pháp luật hoặc Tin học tùy lĩnh vực muốn khởi nghiệp.

Tổ hợp xét tuyển thường gặp

  • A00: Toán, Vật lý, Hóa học
  • A01: Toán, Vật lý, Tiếng Anh
  • D01: Toán, Ngữ văn, Tiếng Anh

Tổ hợp và điểm chuẩn thay đổi theo trường, theo năm. Em xem đề án tuyển sinh của trường.

Xem nghề khác theo môn: Giáo dục kinh tế và pháp luật, Tiếng Anh, Ngữ văn, Toán

Học ở đâu, theo đường nào

Ngành đào tạoMã ngànhTrình độ
Quản trị kinh doanh7340101Đại học
Kinh doanh thương mại7340121Đại học
Công nghệ thông tin7480201Đại học

Các con đường vào nghề

Đại học ngành kinh doanh hoặc kỹ thuật, đi làm vài năm rồi khởi nghiệp

Thời gian
4 năm + 2–5 năm
Chi phí
Theo trường, cơ sở đào tạo
Đầu ra
Nhà sáng lập công ty có tích lũy kinh nghiệm

Khởi nghiệp từ dự án sinh viên, qua vườn ươm của trường

Thời gian
Trong lúc học đại học
Chi phí
Theo trường, cơ sở đào tạo
Đầu ra
Dự án thử, có thể thành công ty

Vừa học vừa làm: Có thể bắt đầu dự án nhỏ ngay khi đi học, không cần bỏ học.

Nếu muốn tự làm chủ

Mặt bằng
Không cần mặt bằng lớn lúc đầu; có thể dùng văn phòng chia sẻ
Giấy phép
Đăng ký doanh nghiệp theo Luật Doanh nghiệp; giấy phép con tùy ngành
Rủi ro
Hết tiền trước khi tìm được khách hàng trả tiền; Mâu thuẫn giữa các đồng sáng lập về quyền và tiền; Sản phẩm không có người cần
Nên có trước
Kinh nghiệm trong ngành, một nhóm tin cậy và khoản dự phòng cho bản thân

Điều kiện đặc biệt, giấy phép, chứng chỉ

Không có giấy phép riêng cho người sáng lập. Nếu nhận vốn từ quỹ đầu tư khởi nghiệp sáng tạo thì quỹ hoạt động theo Nghị định 38/2018/NĐ-CP, sửa đổi bởi Nghị định 210/2025/NĐ-CP (hiệu lực 15/9/2025).

Chứng chỉ nên có

  • Chương trình ươm tạo, tăng tốc khởi nghiệp (tự chọn)

Thông tin pháp lý cập nhật đến ngày 19/10/2026. Luật có thể thay đổi, em cần xem lại văn bản mới nhất hoặc hỏi cơ quan có thẩm quyền trước khi quyết định.

Kiến thức và kỹ năng

Kiến thức

  • Tìm hiểu khách hàng, kiểm chứng nhu cầu
  • Tài chính cơ bản: dòng tiền, chi phí, định giá
  • Pháp lý doanh nghiệp, hợp đồng, sở hữu trí tuệ cơ bản
  • Kiến thức chuyên môn của lĩnh vực định làm

Kỹ năng nghề

  • Bán hàng, thuyết trình gọi vốn
  • Tuyển người, chia việc
  • Ra quyết định khi thiếu thông tin

Kỹ năng sống

  • Chịu áp lực, kiên trì
  • Giao tiếp, thuyết phục
  • Tự quản lý thời gian
  • Chấp nhận thất bại

Công cụ thường dùng

  • Bảng tính
  • Công cụ làm việc nhóm
  • Công cụ dựng trang thử, khảo sát khách hàng

Ngoại ngữ: Tiếng Anh giúp đọc tài liệu và làm việc với nhà đầu tư nước ngoài.

Cấp độ 0–5 và lộ trình

  1. Cấp 0 · Nhận biết

    Bằng chứng: Kể được một công ty khởi nghiệp giải quyết vấn đề gì cho ai

    Thời gian thường gặp: 1 buổi

  2. Cấp 1 · Làm quen

    Bằng chứng: Làm một dự án nhỏ ở trường, có người dùng thật

    Thời gian thường gặp: 1–3 tháng

  3. Cấp 2 · Nền tảng

    Bằng chứng: Học xong đại học hoặc đi làm, tham gia một dự án khởi nghiệp

    Thời gian thường gặp: 2–4 năm

    Vị trí: Thành viên đội khởi nghiệp

  4. Cấp 3 · Sẵn sàng đi làm

    Bằng chứng: Ra mắt sản phẩm, có khách hàng trả tiền đầu tiên

    Thời gian thường gặp: 4–6 năm

    Vị trí: Nhà sáng lập

  5. Cấp 4 · Thành thạo

    Bằng chứng: Công ty có doanh thu ổn định, đội vài chục người

    Thời gian thường gặp: 3–5 năm

    Vị trí: Giám đốc điều hành

  6. Cấp 5 · Dẫn dắt

    Bằng chứng: Dẫn dắt công ty tăng trưởng, kèm ít nhất 2 người khởi nghiệp mới

    Thời gian thường gặp: Trên 8 năm

    Vị trí: Nhà sáng lập, nhà đầu tư thiên thần

Ở công cụ này, em tự ghi nhận được tới cấp 5. Các cấp cao hơn do nơi đào tạo, nơi làm việc hoặc cơ quan cấp phép xác nhận.

Lộ trình theo giai đoạn

Giai đoạnViệc nên làmCấp
THCSĐọc chuyện các công ty khởi nghiệp, làm hội chợ lớp0–1
THPTLàm dự án câu lạc bộ, thi khởi nghiệp học sinh1
Đại họcHọc kinh doanh hoặc kỹ thuật, tham gia vườn ươm của trường2
Sau 2–5 năm đi làmHiểu sâu một ngành rồi mới khởi nghiệp3–5

Có thể đi sâu hoặc chuyển hướng sang: Quản lý doanh nghiệp, Nhà đầu tư thiên thần, Cố vấn khởi nghiệp, Quản lý sản phẩm

Nhu cầu xã hội

Xu hướng
Tăng. Nhà nước đẩy mạnh đổi mới sáng tạo, có luật mới về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo và nghị định sửa đổi về quỹ đầu tư khởi nghiệp. Số người thành công vẫn ít. Nhận định của người biên soạn. (Độ tin cậy: thấp)
Tác động của trí tuệ nhân tạo
Đổi cách làm. AI giúp làm sản phẩm thử, viết, phân tích nhanh với ít người hơn; quyết định làm gì và chịu trách nhiệm vẫn là của người sáng lập. Nhận định của người biên soạn.
Mức cạnh tranh
Rất cao. Nhiều người thử, ít công ty sống sót và gọi được vốn.
Nơi nhiều việc
Hà Nội; TP.HCM; Đà Nẵng

Thu nhập

Lương phụ thuộc kỹ năng, thâm niên trong nghề và vị trí làm việc.

Lúc mới vào nghề
Không cố định
Khi đã thành thạo
Không cố định
Phụ thuộc vào
Công ty có doanh thu hay chưa; Tỷ lệ sở hữu; Vốn gọi được

Lương phụ thuộc kỹ năng, thâm niên trong nghề và vị trí làm việc.

Phần này để em tham khảo bối cảnh. La Bàn không dùng nhu cầu xã hội hay thu nhập để xếp nghề nào lên trước.

Xem nguồn tham khảo

Hồ sơ cập nhật ngày 19/10/2026.

Làm bài La Bàn để xem nghề này có hợp với em không
Chat ZaloĐăng ký tư vấn