Giáo viên THCS, THPT
Còn gọi là: giáo viên trung học, giáo viên bộ môn, thầy cô cấp 2, cấp 3
Người dạy một hoặc hai môn cho học sinh lớp 6 đến lớp 12, chủ nhiệm lớp và hướng dẫn học sinh định hướng học tập, nghề nghiệp.
Hồ sơ cập nhật ngày 04/10/2026.
Nghề này cần giấy phép hoặc chứng chỉ bắt buộc
Bắt buộc: Văn bằng đạt trình độ chuẩn (cử nhân sư phạm hoặc cử nhân + nghiệp vụ sư phạm).
Thời gian học và thực hành thường gặp: 4 năm.
Công việc hằng ngày
Việc chính
- Soạn bài, dạy môn chuyên ngành
- Ra đề, chấm bài, đánh giá
- Chủ nhiệm, tư vấn học sinh
- Bồi dưỡng học sinh giỏi, phụ đạo
- Sinh hoạt chuyên môn, đổi mới phương pháp
Nhịp làm việc
- Giờ giấc
- Theo thời khóa biểu; soạn, chấm bài ngoài giờ
- Ca đêm
- Không
- Lúc cao điểm
- Mùa thi học kỳ, thi vào lớp 10, thi tốt nghiệp
- Làm chủ yếu ở
- Lớp học
Nơi làm việc
- Trường THCS, THPT công lập
- Trường tư thục, quốc tế
- Trung tâm giáo dục thường xuyên
- Trung tâm dạy thêm có phép
Điều kiện làm việc
- Áp lực thành tích, thi cử
- Học sinh tuổi dậy thì cần xử lý khéo
- Hồ sơ, sổ sách
Điều nên biết
Điều ít ai nói
- Môn thừa, môn thiếu giáo viên khác nhau theo vùng; nên tìm hiểu nhu cầu địa phương trước khi chọn môn
- Không được dạy thêm có thu tiền ngoài nhà trường cho học sinh mình đang dạy chính khóa; dạy thêm trong trường thì không thu tiền (Thông tư 29/2024/TT-BGDĐT)
- Chương trình 2018 có môn mới (Công nghệ, Tin học, Nghệ thuật, Hoạt động trải nghiệm hướng nghiệp) đang thiếu giáo viên
Cảnh giác lừa đảo: Tuyển viên chức giáo viên qua thi hoặc xét tuyển công khai; người hứa "lo" vào biên chế là lừa đảo.
Nghề gần giống
- Giáo viên tiểu học: Dạy nhiều môn cho trẻ nhỏ
- Giáo viên dạy nghề: Dạy kỹ năng nghề
- Giảng viên đại học: Cần thạc sĩ, tiến sĩ, kiêm nghiên cứu
Có hợp với em không
Dấu hiệu có thể hợp
- Giỏi và đam mê một môn
- Thích giải thích cho người khác hiểu
- Kiên nhẫn với tuổi dậy thì
Dấu hiệu có thể chưa hợp
- Ngại nói trước đông người
- Dễ nổi nóng
Đây là gợi ý để em tự quan sát mình, không phải điều kiện loại. Nhiều điều có thể rèn được.
Yêu cầu về sức khỏe, thể chất
Sức khỏe tốt, giọng nói rõ; khám sức khỏe khi tuyển dụng.
Môn học và xét tuyển
| Môn THPT | Vai trò |
|---|---|
| Môn định dạy | Then chốt |
| Ngữ văn | Hỗ trợ |
Gợi ý chọn môn lớp 10: Chọn đúng môn định dạy và môn trong tổ hợp của ngành sư phạm đó.
Tổ hợp xét tuyển thường gặp
- Theo môn: Ví dụ sư phạm Toán: A00, A01; sư phạm Ngữ văn: C00, D01
Tổ hợp và điểm chuẩn thay đổi theo trường, theo năm. Em xem đề án tuyển sinh của trường.
Xem nghề khác theo môn: Ngữ văn
Học ở đâu, theo đường nào
| Ngành đào tạo | Mã ngành | Trình độ |
|---|---|---|
| Sư phạm theo môn (Toán, Ngữ văn, Tiếng Anh, Vật lý, Tin học…) | — | Đại học |
Các con đường vào nghề
Đại học sư phạm theo môn
- Thời gian
- 4 năm
- Chi phí
- Sinh viên sư phạm được hỗ trợ tiền đóng học phí và chi phí sinh hoạt; phải bồi hoàn nếu không làm trong ngành giáo dục trong 2 năm sau tốt nghiệp hoặc làm không đủ thời gian quy định (Nghị định 116/2020/NĐ-CP, sửa đổi bởi Nghị định 60/2025/NĐ-CP)
- Đầu ra
- Giáo viên bộ môn đạt chuẩn
Cử nhân chuyên ngành + chứng chỉ bồi dưỡng nghiệp vụ sư phạm
- Thời gian
- 4 năm + khóa nghiệp vụ
- Chi phí
- Theo trường
- Đầu ra
- Giáo viên bộ môn
Vừa học vừa làm: Không áp dụng.
Nếu muốn tự làm chủ
- Mặt bằng
- Cơ sở dạy thêm đạt điều kiện
- Giấy phép
- Đăng ký kinh doanh và thực hiện quy định về dạy thêm, học thêm
- Rủi ro
- Quy định dạy thêm thay đổi
- Nên có trước
- Uy tín chuyên môn
Điều kiện đặc biệt, giấy phép, chứng chỉ
Trình độ chuẩn: cử nhân sư phạm đúng môn, hoặc cử nhân ngành phù hợp kèm chứng chỉ nghiệp vụ sư phạm (Luật Nhà giáo 2025, Nghị định 93/2026/NĐ-CP). Giáo viên mới tuyển ở trường công lập cần chứng chỉ bồi dưỡng theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp (Thông tư 30/2026/TT-BGDĐT với phổ thông); từ 01/7/2026 bỏ chế độ tập sự với viên chức mới tuyển (Nghị định 259/2026/NĐ-CP).
Chứng chỉ, giấy phép bắt buộc
- Văn bằng đạt trình độ chuẩn (cử nhân sư phạm hoặc cử nhân + nghiệp vụ sư phạm) · Nơi cấp: Cơ sở đào tạo · Áp dụng: Mọi giáo viên THCS, THPT · Văn bản: Luật Giáo dục 2019; Luật Nhà giáo 2025
Chứng chỉ nên có
- Chứng chỉ bồi dưỡng chuẩn nghề nghiệp
- Chứng chỉ ngoại ngữ, tin học
Thông tin pháp lý cập nhật đến ngày 04/10/2026. Luật có thể thay đổi, em cần xem lại văn bản mới nhất hoặc hỏi cơ quan có thẩm quyền trước khi quyết định.
Kiến thức và kỹ năng
Kiến thức
- Kiến thức sâu môn dạy
- Tâm lý tuổi vị thành niên
- Chương trình giáo dục phổ thông 2018
- Kiểm tra, đánh giá
Kỹ năng nghề
- Thiết kế bài dạy theo năng lực
- Ra đề, chấm bài
- Chủ nhiệm, tư vấn
- Dạy học số
Kỹ năng sống
- Giao tiếp với học sinh tuổi dậy thì
- Kiểm soát cảm xúc
- Tự học
Công cụ thường dùng
- Máy chiếu, bảng tương tác
- Nền tảng học trực tuyến
- Phần mềm quản lý điểm
Ngoại ngữ: Bắt buộc với giáo viên ngoại ngữ; lợi thế với các môn khác.
Cấp độ 0–5 và lộ trình
Cấp 0 · Nhận biết
Bằng chứng: Kể được con đường thành giáo viên một môn cụ thể
Thời gian thường gặp: 1 buổi
Cấp 1 · Làm quen
Bằng chứng: Giảng lại một bài cho bạn cùng lớp, có nhận xét của thầy cô
Thời gian thường gặp: 1–2 tuần
Cấp 2 · Nền tảng
Bằng chứng: Học lực môn định dạy tốt; Đỗ ngành sư phạm
Thời gian thường gặp: 1–2 năm
Vị trí: Sinh viên sư phạm
Cấp 3 · Sẵn sàng đi làm
Bằng chứng: Văn bằng đạt chuẩn; Thực tập sư phạm đạt yêu cầu
Thời gian thường gặp: 4 năm
Vị trí: Giáo viên bộ môn
Cấp 4 · Thành thạo
Bằng chứng: Giáo viên dạy giỏi cấp trường, tỉnh; Có học sinh đạt giải hoặc tiến bộ rõ
Thời gian thường gặp: 3–5 năm
Vị trí: Giáo viên chính
Cấp 5 · Dẫn dắt
Bằng chứng: Tổ trưởng chuyên môn, giáo viên cốt cán; Hướng dẫn giáo viên mới
Thời gian thường gặp: Trên 5 năm
Vị trí: Tổ trưởng, hiệu phó
Ở công cụ này, em tự ghi nhận được tới cấp 5. Các cấp cao hơn do nơi đào tạo, nơi làm việc hoặc cơ quan cấp phép xác nhận.
Lộ trình theo giai đoạn
| Giai đoạn | Việc nên làm | Cấp |
|---|---|---|
| THPT | Học thật giỏi môn định dạy, giảng bài cho bạn | 0–2 |
| Sau THPT | Học sư phạm theo môn | 2–3 |
| Sau tốt nghiệp | Thi tuyển viên chức hoặc làm trường tư | 3 |
| Các năm sau | Giáo viên giỏi, cốt cán | 4–5 |
Có thể đi sâu hoặc chuyển hướng sang: Theo môn, Bồi dưỡng học sinh giỏi, Tư vấn học đường, hướng nghiệp
Nhu cầu xã hội
- Xu hướng
- Ổn định. Thiếu giáo viên môn mới của chương trình 2018, thừa một số môn ở vài nơi. Nhận định của người biên soạn. (Độ tin cậy: thấp)
- Tác động của trí tuệ nhân tạo
- Đổi cách làm. Học sinh tự học với công cụ trí tuệ nhân tạo; giáo viên chuyển sang hướng dẫn, đánh giá năng lực thật. Nhận định của người biên soạn.
- Mức cạnh tranh
- Vừa. Khác nhiều theo môn và vùng.
- Nơi nhiều việc
- Cả nước
Thu nhập
Lương phụ thuộc kỹ năng, thâm niên trong nghề và vị trí làm việc.
- Lúc mới vào nghề
- Theo bảng lương nhà nước
- Khi đã thành thạo
- Theo bảng lương nhà nước
- Phụ thuộc vào
- Công lập hay tư thục, quốc tế; Thâm niên, hạng chức danh; Phụ cấp ưu đãi, vùng khó khăn
Trường tư thục, quốc tế trả theo thỏa thuận.
Phần này để em tham khảo bối cảnh. La Bàn không dùng nhu cầu xã hội hay thu nhập để xếp nghề nào lên trước.
Xem nguồn tham khảo
- Thư viện Pháp luật – Giáo viên tiểu học, THCS, THPT cần đáp ứng trình độ chuẩn · xem ngày 30/09/2026
- VnExpress – Thay thế chứng chỉ nghề nghiệp với giáo viên · xem ngày 30/09/2026
- Báo Chính phủ – Sửa quy định thu hồi kinh phí hỗ trợ sinh viên sư phạm (Nghị định 60/2025) · xem ngày 02/10/2026
- Xây dựng chính sách – Quy định chi tiết trình độ chuẩn được đào tạo của nhà giáo (Nghị định 93/2026) · xem ngày 02/10/2026
- Giáo dục Việt Nam – Thông tư 30 yêu cầu chứng chỉ bồi dưỡng chuẩn nghề nghiệp · xem ngày 02/10/2026
- Giáo dục Việt Nam – Trường hợp được và không được dạy thêm theo Thông tư 29 · xem ngày 02/10/2026
Hồ sơ cập nhật ngày 04/10/2026.